Ana Sayfa Arama Galeri Video Yazarlar
Üyelik
Üye Girişi
Yayın/Gazete
Yayınlar
Kategoriler
Servisler
Nöbetçi Eczaneler Sayfası Nöbetçi Eczaneler Hava Durumu Namaz Vakitleri Puan Durumu
WhatsApp
Sosyal Medya
Uygulamamızı İndir
İbrahim Bulut
İbrahim Bulut

Kamuda sözleşmeli istihdamda yeni dönem.

14 Kasım 2026 tarihli Cumhurbaşkanı Kararı ile Sözleşmeli Personel Çalıştırılmasına İlişkin Esaslarda önemli değişiklikler yapıldı.

Hastalık ve refakat izinlerinden disiplin hükümlerine, göreve başlama sürelerinden eğitim süreçlerine, iş sonu tazminatından boşalan pozisyonların iptaline kadar pek çok konuyu kapsayan düzenleme, kamuda sözleşmeli istihdamın geleceği bakımından önemli değişiklileri de beraberinde getiriyor.

Hastalık ve refakat izninde olumlu adım, ancak ekonomik kayıp devam ediyor
Yeni düzenlemenin olumlu yönlerinden biri, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 105’inci maddesinin dördüncü ve beşinci fıkraları hariç olmak üzere hastalık ve refakat izni hükümlerinin sözleşmeli personele de aynı usul ve esaslarla uygulanmasının sağlanmasıdır.

Bu değişiklik, sözleşmeli personelin izin haklarının belirli bir standarda kavuşturulması bakımından önemli bir adım olmakla birlikte, hastalık nedeniyle SGK tarafından ödenen geçici iş göremezlik ödeneğinin, çalışanın ücretinden düşülecek olması da önemli bir sorun olarak karşımıza çıkmaktadır.

Yani çalışan hastalandığında izin hakkından yararlanabilecek, ancak bu süreçte ekonomik kayıp yaşama ihtimaliyle karşı karşıya kalacaktır.

Daha da önemlisi, azami hastalık izni süresinin sonunda göreve başlanılamaması sözleşmenin sona erdirilmesi nedenleri arasına eklenmiştir.

Çalışan hastalandığında gelir kaybı yaşamamalı, sağlığı nedeniyle işini kaybetme korkusu taşımamalıdır.

Disiplin düzenlemesi: kurallarda eşitlik var, peki iş güvencesinde?

Cumhurbaşkanı Kararı’nın en dikkat çekici ve üzerinde en fazla durulması gereken hükümlerinden biri disiplin düzenlemesidir.

Yeni eklenen 12’nci maddeyle sözleşmeli personele uygulanacak disiplin cezaları, ceza vermeye yetkili merciler, disiplin kurulları ve disipline ilişkin diğer konularda devlet memurlarının tabi olduğu hükümlerin kıyasen uygulanması öngörülmüştür.

Kademe ilerlemesinin durdurulması ve daha üst düzey ceza gerektiren fiil ve hâllerde disiplin kurulunun kararı alınarak, atamaya yetkili amirin onayıyla sözleşmeli personelin görevine son verilebilecektir.

Ayrıca aylıktan kesme cezası, çalışanın bulunduğu pozisyona bağlı bütün ödemelerin toplamı üzerinden 1/30 ile 1/8 arasında kesinti yapılması şeklinde uygulanacaktır.

Görevden uzaklaştırma konusunda da devlet memurlarına ilişkin hükümler kıyasen uygulanacaktır.

Disiplin kurallarının ortaklaştırılması elbette önemlidir.

Ancak disiplin yaptırımlarının sözleşmeli personelin görevine son verilmesine kadar uzanması, iş güvencesi bakımından son derece dikkatli değerlendirilmelidir.

Üstelik aylıktan kesme cezasının yalnızca çıplak ücret üzerinden değil, pozisyona bağlı tüm ödemelerin toplamı üzerinden hesaplanması, çalışan açısından daha ağır ekonomik sonuçlar doğurabilecektir.

Disiplin mekanizması, kamu hizmetinin düzenini sağlamak için vardır. Çalışanı sindirmek, yöneticilerin keyfî uygulamalarına açık bir alan oluşturmak veya iş güvencesini zayıflatmak için değil.

Kamu çalışanı, görevini yaparken disiplin soruşturması ve sözleşmesinin feshedilmesi korkusuyla değil, hukukun güvencesi altında çalışmalıdır.

Türkiye Kamu-Sen‘in savunduğu güvenceli istihdam anlayışı bakımından bu düzenlemenin en önemli tartışma başlıklarından biri de budur:

Aynı disiplin yükümlülükleri varsa aynı iş güvencesi de olmalıdır.

Kadroya geçişte iş sonu tazminatı

Düzenlemenin çalışanlar açısından en fazla tartışma yaratacak hükümlerinden biri iş sonu tazminatıdır.

657 sayılı Kanun’un 4/B maddesinin dördüncü paragrafı kapsamında memur kadrosuna atanan sözleşmeli personele iş sonu tazminatı ödenmeyeceği açıkça düzenlenmiştir.

Burada ciddi bir hakkaniyet sorunu bulunmaktadır.

Yıllarca sözleşmeli statüde çalışan, kamu hizmetine emek veren ve sonunda memur kadrosuna geçen bir personelin, sözleşmeli dönemdeki hizmetlerinin karşılığı olan iş sonu tazminatından mahrum bırakılması tartışmaya açıktır.

Kadroya geçişin kendisi elbette önemli bir kazanımdır.

Ancak bir kazanımın başka bir hakkın kaybı pahasına elde edilmesi, kabul edilebilir bir durum değildir.

Boşalan pozisyonların iptali: kamu hizmetinin yükü kimin omuzlarına binecek?

Yeni düzenlemeyle memur kadrosuna atanan sözleşmeli personelin boşalttığı pozisyonların başka bir işleme gerek kalmaksızın iptal edilmiş sayılması öngörülmektedir.

Bu hüküm, kamu kurumlarının personel planlaması açısından önemli sonuçlar doğurabilir.

Kamu hizmetinin niteliği, personel sayısını azaltmakla değil, ihtiyaç duyulan alanlarda yeterli sayıda personel istihdam etmekle yükselir.

Göreve başlama ve yer değişikliği

Düzenlemeyle ilk defa veya kurum içi yer değişikliğiyle görevlendirilen sözleşmeli personelin işe başlama süreleri de belirlenmiştir.

Aynı yerde göreve başlayacak personelin tebliğ gününü, başka yerde göreve başlayacak personelin ise tebliğ tarihinden itibaren 15 günü izleyen iş günü içinde göreve başlaması öngörülmüştür.

Bu düzenleme, göreve başlama sürelerinin açık ve öngörülebilir hâle getirilmesi bakımından olumlu bir adımdır.

Bununla birlikte sözleşmeli personelin üç yıllık çalışma süresini tamamlayana kadar kurum içi yer değişikliğinin belirli şartlara bağlanması, çalışanların aile birliği ve sosyal yaşamları açısından önemini koruyan bir sorundur.

Eşlerin ayrı şehirlerde yaşamak zorunda kalması, çocukların eğitim hayatının olumsuz etkilenmesi ve aile bütünlüğünün zarar görmesi, salt personel yönetimi meselesi olarak görülemez.

Eğitim ve mesleki gelişim: Başarı kriterleri şeffaf olmalı.

Yeni düzenlemeyle 4/B kapsamında istihdam edilen belirli sözleşmeli personelin temel eğitim, hazırlayıcı eğitim, staj ve hizmet içi eğitim süreçlerinin kurumlar tarafından yürütülmesi hükme bağlanmıştır.

Bu eğitimleri sözleşmeli personel olarak görev yaparken başarıyla tamamlayanların memur kadrosuna geçtiklerinde aynı eğitimlere yeniden tabi tutulmaması da olumlu bir düzenlemedir.

Ancak aynı kararın başka bir hükmünde temel eğitim, hazırlayıcı eğitim veya staj dönemlerinden herhangi birinde başarısız olmak sözleşmenin sona erdirilmesi nedenleri arasına eklenmiştir.

Bu nedenle eğitim ve değerlendirme süreçlerinde objektif, ölçülebilir ve şeffaf kriterler belirlenmeli, çalışanın geleceğini etkileyen değerlendirmeler kişisel kanaatlere veya yönetsel takdire bırakılmamalıdır.

Eğitim, çalışanı geliştiren bir fırsat olmalı, fakat iş güvencesini tehdit eden bir mekanizmaya asla dönüşmemelidir.

Parça parça düzenleme değil, bütüncül çözüm!

Türkiye Kamu-Sen‘in yıllardır savunduğu temel yaklaşım, kamuda güvenceli ve kadrolu istihdamın esas alınması, sözleşmeli istihdamdan kaynaklanan hak ve statü farklılıklarının ortadan kaldırılmasıdır.

Bu yaklaşım, yalnızca bir istihdam modeli tercihi değildir. Çalışma barışının, liyakatin, aile bütünlüğünün ve kamu hizmetinin kalitesinin korunması açısından da önemlidir.

14 Kasım 2026 tarihli düzenlemenin olumlu hükümlerini görmezden gelmek doğru değildir.

Hastalık ve refakat izinlerinin belirli bir standarda bağlanması, eğitim süreçlerinin düzenlenmesi, disiplin işlemlerinin hukuki çerçeveye kavuşturulması ve göreve başlama sürelerinin belirlenmesi dikkate değer adımlardır.

Sendikaların görevi, yalnızca olumlu düzenlemeleri alkışlamak değil, çalışanların aleyhine sonuç doğurabilecek hükümleri de gündemde tutmak ve bunların düzeltilmesi için mücadele etmektir.

Bu nedenle taleplerimiz de açık ve net olmalıdır:

Kamuda asli ve sürekli hizmetler kadrolu memurlar eliyle yürütülmelidir.

Sözleşmeli personelin kadroya geçişi bütün mali ve sosyal hakları korunarak sağlanmalıdır.

İş sonu tazminatı gibi kazanılmış hizmet karşılıkları güvence altına alınmalıdır.

Disiplin hükümleri uygulanırken iş güvencesi ve savunma hakkı eksiksiz korunmalıdır.

Hastalık ve refakat izinlerinde çalışan ekonomik kayba uğratılmamalıdır.

Aile birliği ve yer değişikliği hakları genişletilmelidir.

İptal edilen pozisyonlar nedeniyle kamu hizmetinde personel açığı oluşmasının önüne geçilmelidir.

Eğitim ve değerlendirme süreçleri objektif, şeffaf ve denetlenebilir olmalıdır.

Kamuda güvence bir lütuf değil, çalışanın hakkıdır!

Kamu çalışanları yıllardır aynı işi yapıyor, aynı sorumluluğu taşıyor ve aynı kamu hizmetini üretiyor. Buna rağmen farklı istihdam statülerinin getirdiği hak ve güvence farklılıkları çalışma barışını zedeliyor.

14 Kasım 2026 tarihli Cumhurbaşkanı Kararı, bazı sorunlara çözüm getirirken sözleşmeli personelin çalışma hayatında yeni tartışma alanları da oluşturmuştur.

Oysa ihtiyaç duyulan şey, sözleşmeli istihdamın kurallarını sürekli değiştirmek değil, bu istihdam biçiminin doğurduğu güvencesizlikleri ortadan kaldırmaktır.

Çalışanların beklentisi daha fazla yönetmelik, daha fazla sınırlama veya daha fazla belirsizlik değildir.

Beklenti; adil ücret, eşit hak, aile bütünlüğü, iş güvencesi ve insanca çalışma koşullarıdır.

Türkiye Kamu-Sen‘in sendikal mücadelesinin merkezinde de bu anlayış yer almaktadır.

Çünkü kamu çalışanı, geleceğini her yıl yenilenen bir sözleşmeye bağlamak zorunda kalmamalıdır.

Hastalandığında işini, hakkını aradığında güvencesini, kadroya geçtiğinde geçmişteki emeğinin karşılığını kaybetme endişesi taşımamalıdır.
Kamuda sözleşmeli istihdamın geleceği, yeni kısıtlamalarla değil; güvenceli, kadrolu ve eşit haklara dayalı bir personel sistemiyle şekillenmelidir.

Çünkü emeğin statüsü olmaz; emeğin hakkı olur. Ve o hak, hiçbir sözleşmenin, hiçbir idari tasarrufun gölgesinde bırakılamaz!

Kalın sağlıcakla…

 

YORUMLAR

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

sixteen − 5 =

YAZARLAR
TÜMÜ

SON HABERLER